[ANATOMIA ROCKA] - Dżem

Maciej Mazur
04.05.2018 09:07
A A A
Ryszard Riedel na koncercie Dżemu

Ryszard Riedel na koncercie Dżemu (fot. Krzysztof Miller/Agencja Gazeta)

 Jeden z najważniejszych zespołów w historii polskiej muzyki - Dżem. Mimo tego, że grupa jest żywą legendą rocka, funkcjonują oni poza światem show-biznesu. 

Zespół powstał z inicjatywy braci Otrębów oraz Paweł Berger w Tychach, na początku 1973 roku. W pierwszy skład zespołu wchodzili: gitarzysta Adam Otręba, basista Beno Otręba, klawiszowiec Paweł Berger oraz perkusista Aleksander Wojtasik. Mimo umiejętności wokalnych braci Otrębów, postanowili, że w grupie miejsce wokalisty obejmie charyzmatyczny Ryszard Riedel.  Nazwa Dżem wzięła się od słowa „jam”, oznaczające zbiorowe improwizowanie, grupa aż do 1979 roku działała nieregularnie i amatorsko. 

Rock 1980 okazał się przełomowy. Zespół zajął pierwsze miejsce na Przeglądzie Amatorskich Zespołów Muzycznych w Tychach, później również wziął udział w I Ogólnopolskim Przeglądzie Muzyki Młodej Generacji w Jarocinie. Przez następne lata Dżem występował na przeróżnych festiwalach, takich jak: Rock na Wyspie we Wrocławiu, Rawa w Katowicach, i Jarocin. Od początku działalności grupy występowało wiele roszad personalnych w składzie, które trwają, z różnym skutkiem, po dzień dzisiejszy. Jednym stałym członkiem jest gitarzysta Jerzy Styczyński, który do zespołu dołączył w 1979 roku. 

Po raz pierwszy poza granicami Polski Dżem zagrał w Berlinie w 1984 roku. Tego samego roku, 12 lipca zagrali na Festiwalu Artystycznym Młodzieży Akademickiej w Świnoujściu, z którego został zarejestrowany materiał i rok później wydany na kasecie pod tytułem "Dżem". Rok później ukazał się również pierwszy studyjny album zespołu "Cegła", na który fani czekali latami. Dżem po 1980 roku zyskał ogromną popularność w Polsce, miał na koncie wiele przebojów, jak m.in. "Paw" czy "Czerwony jak cegła", wylansowanych w stacjach radiowych i na koncertach. Mimo tego, iż w studiu każdy z muzyków nagrywał swoje partie osobno przez co nie została przekazana cała ta magia koncertowa, to krążek "Cegła" został okrzyknięty przez krytyków jako muzyczne arcydzieło i jeden z najważniejszych albumów w historii polskiego rocka. Zainspirowany głównie rockiem z przełomu lat 60-70, zawiera same wielkie przeboje Dżemu. Album mimo wspaniałych recenzji, otrzymał wiele nagród, m.in. tytuł płyty roku w magazynie "Jazz Forum". 

Rok po debiucie, zespół wydał drugi album "Zemsta nietoperzy", który niestety nie osiągnął takiego sukcesu jak poprzedni, ale okazał się równie wartościowy. Najbardziej znanym utworem stał się bez wątpienia legendarny już utwór "Naiwne pytania" ze słynnym wersem "W życiu piękne są tylko chwile".  Pod koniec lat 80tych zespół wydał jeszcze parę albumów,"Numero Uno" z 1988 roku, nagrany wraz z ojcem polskiego bluesa Tadeuszem Nalepą, instrumentalny "The Band Plays On…" z 1989 roku, oraz wydany w tym samym roku „Najemnik", zawierający mnóstwo dobrej muzyki, a przede wszystkim dwa sztandarowe utwory grupy: "Modlitwa III - pozwól mi" i "Wehikuł czasu". 

Pierwsza połowa lat 90tych, to kolejne albumu i znakomite występy. Dzięki nowemu krążkowi "Detox" z 1991 roku, Dżem stał się największym polskim zespołem muzycznym. Uznawany przez wielu za najlepszy album w dyskografii śląskiej supergrupy, zawiera takie hity jak, "Ostatnie widzenie", balladę "List do M." czy podniosłą pieśń "Sen o Victorii". 

Podczas gdy zespół triumfował największe sukcesy artystyczne, jego lider Ryszard Riedel staczał się coraz bardziej. Jego silne uzależnienie od heroiny niszczyło go od środka, i na nic zdawały się terapie odwykowe. Mimo fatalnego stanu zdrowia Riedla, artysta koncertował i brał udział w nagraniach studyjnych. Ostatnim krążkiem Dżemu nagranym z Riedlem na wokalu jest słabo przyjęty przez fanów i krytyków "Autsajder" z 1993 roku. Pod koniec swojego życia, wokalista grupy coraz mniej koncentrował się na muzyce, dlatego też w maju 1994 został tymczasowo usunięty z zespołu. 13 lipca 1994 roku Riedel trafił do szpitala, jednak jego stan zdrowia okazał się tak fatalny ,że parę dni później, dokładnie 30 lipca 1994 roku, zmarł z powodu niewydolność serca. 

Ryszard Riedel do dziś jest obiektem zainteresowania ze strony słuchaczy. Nie może więc dziwić, że nieżyjącemu wokaliście została poświęcona książka "Rysiek" Jerzego Skaradzińskiego, film dokumentalny "Sie macie ludzie" oraz film fabularny "Skazany na bluesa" z Tomaszem Kotem w roli głównej. 

Po śmierci charyzmatycznego lidera Dżem zdecydował się kontynuować działalność muzyczną. W 1995 roku zagrali dwa koncerty na cześć zmarłego Ryszarda Ridla. Jeden z nich odbył się udziałem wielkich gwiazd polskiej muzyki jak, Czesław Niemen, Tadeusz Nalepa czy Wojciech Waglewski, został zarejestrowany i wydany jako 3-płytowy zestaw "List do R. na 12 głosów". 

Zespół na początku 1995 roku zaprezentował nowego wokalistę Jacka Dewódzkiego, z którym nagrali kilka albumów m.in. "Kilka zdartych płyt" z 1995 roku. W drugiej połowie lat 90tych zaczęli koncertować by przypomnieć wszystkim, że najlepszy polski rockowy zespół Dżem nadal istnieje i ma się dobrze. Jednym z najważniejszych występów zespoły było supportowanie The Rolling Stones w 1998 roku na Stadionie Śląskim w Chorzowie. 

Jacka Dewódzkiego w 2001 roku zastąpił Maciej Balcar z którym to nagrali album zatytułowany "2004". Na krążku znalazł wspaniały utwór "Do kołyski", który stał się pierwszym wielkim hitem grupy od czasów "Detoksu". Niestety podczas trasy promującej płytę "2004", doszło do tragicznego wypadku na autostradzie A4, w wyniku której śmierć poniósł klawiszowiec grupy Paweł Berger. Mimo takiej tragedii grupa nie została rozwiązana ,a nowym pianistą Dżemu został Janusz Borzucki. W 2009 roku kapela obchodziła swoje 30-leciem działalności wydający przy tym nowy album.

Po dziś zespół trwa na scenie i cieszy się znakomita popularnością, a ich piękne i ponadczasowe utwory zna absolutnie każdy. Dobrym tego przykładem jest ostatni koncert Metalliki w Polsce, na którym zagrali jeden z hitów Dżemu „Wehikuł czasu” porywając przy tym cały stadion.

W programie wypowiedzieli się się m.in.: Antek Królikowski, Organek, Jacek Bryndal, Arek Jakubik, Kuba Sienkiewicz.

Startujemy w sobotę 5 maja od 9:40!

Mariusz Stelmaszczyk,

Zapraszam.

Skomentuj:
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX

SŁUCHAJ ROCK RADIA